W jaki sposób możemy zmniejszyć problem adaptacji dziecka do przedszkola?

 

Po ukończeniu trzeciego roku życia znaczna liczba dzieci zaczyna uczęszczać do przedszkola. Przygotowanie dziecka do rozstania z rodzicami, a więc do pobytu w przedszkolu, to zadanie bardzo ważne a jednocześnie bardzo trudne. Wymaga wielu przemyślanych działań personelu przedszkola oraz dużego zaangażowania ze strony rodziców. Zdecydowana większość rodziców jest bardzo zainteresowana tym, co się będzie działo z dzieckiem w nowym miejscu. Często przy zapisywaniu do przedszkola rodzice wraz z dzieckiem chętnie oglądają sale przedszkolne, przyglądają się pracy dzieci już uczęszczających do przedszkola.

Rodzice pragną objaśnić swoim dzieciom nieznane, ale sami są pełni obaw. Spotykając się w swojej praktyce zawodowej z problemem adaptacji dzieci nowoprzyjętych do przedszkola, postanowiłyśmy pomóc dzieciom i ich rodzicom przygotować się do nowej sytuacji.

Bólu rozstania nie da się uniknąć, ale można go maksymalnie zmniejszyć. To stwierdzenie skłoniło nas do poszukiwania rozwiązań, które ułatwiłyby adaptację dzieci do warunków przedszkolnych zmniejszając stres towarzyszący rozstaniu z rodzicami.

Pierwszym krokiem było poszukiwanie odpowiedzi na pytanie : „ Co zrobić, by nowe dzieci przychodząc do przedszkola nie czuły się obce?. Jak przekonać rodziców, że ich dzieci mają w przedszkolu dobrą i fachową opieką?”. Nabyte doświadczenie, literatura, opinie rodziców dotyczące potrzeb i oczekiwań ich dzieci, a także analiza efektów różnorodnych działań przyczyniły się do napisania programu adaptacyjnego.

Program adaptacyjny „ Być przedszkolakiem”, dla dzieci nowoprzyjętych do przedszkola, który realizowany jest w naszym przedszkolu już od 2000roku, opiera się na dwóch założeniach: po pierwsze- dziecko ma prawo do respektowania jego potrzeb, a w szczególności potrzebę bezpieczeństwa. Warunek ten może być spełniony wówczas, gdy poznawanie nowego otoczenia odbywa się w obecności rodziców. Drugie założenie to – rodzice mają świadomość prawa i obowiązku aktywnego kreowania sytuacji wychowawczo- edukacyjnych  umożliwiających prawidłowy rozwój dziecka. Wynika stąd konieczność poprawy relacji między rodzicami a nauczycielami, opartych na wzajemnym zaufaniu.

Aby te założenia zrealizować, organizowane są na terenie przedszkola spotkania  dzieci i rodziców z nauczycielkami naszego przedszkola oraz specjalistami. Dzięki wspólnej zabawie dzieci, rodzice i nauczyciele mogą lepiej się poznać. Specjaliści udzielają  porad i odpowiadają na pytania rodziców. Tego typu spotkania wpływają na ukształtowanie pozytywnego stosunku emocjonalnego rodziców i dzieci do przedszkola i pracujących w nim osób. Dzieci  mają możliwość poznać rówieśników , z którymi będą spędzać dużo czasu  w przedszkolu. Wspólne zabawy i spotkania nie rozwiążą wszystkich problemów, ale zmniejszą ich skalę.

Spotkania adaptacyjne organizowane są w kwietniu, maju, czerwcu i sierpniu. Rodzice o terminach zajęć dowiadują się z informatora, który otrzymują od pracowników przedszkola podczas podpisania umowy. Informacja o programie adaptacyjnym jest również dostępna na stronie internetowej przedszkola. Ważnym źródłem wiadomości na temat spotkań adaptacyjnych są inni rodzice, którzy już wcześniej uczestniczyli w takich zajęciach. Pierwsze spotkanie odbywa się po wywieszeniu list dzieci przyjętych do przedszkola.  Razem spotkań tych jest około pięciu, w zależności od potrzeb dzieci i rodziców.

Schemat zajęć podczas, których dzieci bawią się wspólnie z rodzicami

i nauczycielką jest podobny:

-przygotowanie wizytówek,

-zabawy dowolne dzieci w sali,

-zabawy integracyjno-zapoznawcze,

-zabawy proponowane przez nauczycielkę (każde spotkanie inny zestaw)

-pożegnanie, po zakończeniu wspólnych zabaw dzieci mogą kontynuować zabawę w przedszkolu lub na placu zabaw.

Podczas spotkań proponujemy następujące tematy:

1.     Spotkanie z psychologiem i dyrektorem przedszkola ( sami rodzice).

2.     Poznajmy się

3.     Pociąg muchomorków – poznajemy nasze przedszkole.

4.     Co robimy w przedszkolu?

5.     Przedszkole otwartych drzwi (dzieci odwiedzają rówieśników

w przedszkolu w godzinach 9.00- 11.00)

Cykl spotkań rozpoczynamy od spotkania rodziców z panią dyrektor przedszkola i panią psycholog. Rodzice po uzyskaniu fachowej poradyi odpowiednich wskazówek  mają jeszcze około 5 miesięcy na odpowiednia przygotowanie dziecka do przedszkola. Następne spotkania są już z udziałem dzieci i rodziców.

10 maja odbyło się pierwsze spotkanie dzieci, które zostały przyjęte do przedszkola na rok szkolny 2012/2013. Zgłosiło się 23dzieci. W czasie pierwszej wspólnej zabawy wybraliśmy się z Królem Maciusiem Pierwszym na wycieczkę po naszym przedszkolu. Bohater książki J. Korczaka ( naszego patrona) pokazywał sale oraz inne pomieszczenia związane z codziennym pobytem dzieci w przedszkolu (np. łazienka, szatnia, kuchnia, sala gimnastyczna). W każdym pomieszczeniu Maciuś proponował różne zabawy, ćwiczenia, zagadki. Wszyscy bawili się doskonale. Z radością przyjęli zaproszenie  na następne spotkanie, które było zaplanowane 11 czerwca.  Wówczas dzieci z rodzicami mogli odwiedzić przedszkole w godzinach porannych i wziąć udział w zajęciach wspólnie z dziećmi już uczęszczającymi do przedszkola. Następne spotkania odbyły się 30 i 31 sierpnia, tuż przed rozpoczęciem roku szkolnego. W zajęciach adaptacyjnych uczestniczyły nauczycielki, które od września będą pracowały w grupie 3-latków.

Tego typu spotkania odbywają się w naszym przedszkolu już od 12  lat i cieszą się dużym powodzeniem , a efekty widoczne są już we wrześniu.  

Po pierwszym miesiącu pobytu dzieci w przedszkolu , prosimy rodziców o wypełnienie ankiety, z której chcemy uzyskać informacje dotyczące adaptacji dzieci do nowych warunków przedszkolnych. Analiza tych ankiet wskazuje na duże zadowolenie i pełną akceptację tej formy adaptacji dziecka w środowisku przedszkolnym. Wyniki ankiety pozwalają dokonać ewaluacji działań dotyczących realizacji programu adaptacyjnego.  Realizacja programu utwierdza nas w przekonaniu , że celowym jest podejmowanie tego typu działań , ponieważ nauczycielkom ułatwia nawiązanie szybkiego kontaktu z dziećmi, a rodzicom daje szansę nabycia pewności, że decyzja o posłaniu dziecka do przedszkola była dobra. Gdy coraz więcej dzieci rozstaje się z rodzicami spokojnie, czule, z uśmiechem na buzi, a po południu słyszymy słowa:” za wcześnie przyszłaś, chcę się jeszcze pobawić”. Jest to najlepszy wskaźnik oceny tego programu.

 

 

mgr Halina Rygorczuk

mgr Anna Stanisławiuk